Finans & ekonomi & borsa alanlarına ilgi duyan yatırımcılar ya da üniversite öğrencileri için en iyi finans kitapları listesi hazırlamak istedim. Küresel ekonomik sistemi anlatan ve gündelik sıradan diyebileceğimiz olayların aslında hiçte sıradan olmadığını arka planda ciddi ekonomik planların olduğunu dünyaca ünlü yazarların kitaplarından da görebiliriz. Yeni dünya düzeninde uluslararası ticaret, ülkeler arasında oluşan rekabet anlayışı ve döviz kuru savaşları son yıllarda etkinliği arttırmış durumda. Diğer yazılarımızda bahsetmiş olduğumuz gibi borsalarda yatırım yapan yatırımcılarında mutlaka okuması gereken Dünya ekonomik görünümünü anlatan finans kitapları bulunmaktadır. Sizler için hazırlamış olduğum ekonomi kitapları listesini sıralaması fark etmeksizin okuyabilirsiniz.

1.Örneklerle kolay ekonomi /Mahfi EĞİLMEZ

Adından da anlaşabileceği gibi Mahfi EĞİLMEZ hocamızın yazmış olduğu örneklerle kolay ekonomi kitabı ekonomi dünyasından bir haber olsanız bile sizlere en kolay yoldan ekonomi terimlerini öğretmeyi hedefler. Ekonomi kanallarını izlerken söylenen GSYH, TÜFE, Politika faizi vb. tanımları duyupta ne olduğunu anlamıyorsanız kitaplığınızın başucunda olması gereken nadide eserlerden birisi olarak görüyorum. Bu anlamda ekonomi ve finans alanına yeni başlayanlar için olmazsa olmaz denebilecek olan kitap kolay anlaşılır dili ile okuyucuyu hiç sıkmıyor.

2.Makro Ekonomi /Mahfi EĞİLMEZ

En iyi ekonomi kitapları dediğimizde aklımıza ilk gelen yazarlardan olan Mahfi EĞİLMEZ’in bir diğer kitabı Makro ekonomi adlı eseri daha çok üniversite öğrencileri tarafından okunabilecek ya da ekonomik faaliyetleri okuyup anlayabilme konusunda belirli bir temel bilgiye sahip olan kişiler tarafından tercih edilebilir. Eser, üniversite yıllarında bizlere okutulan kalın ve formüllerden oluşan kitaplar gibi olmayıp oldukça sade ve anlaşılır bir dille yazılması herkesin ilgisini çekebilecek türden olmuştur. Karışık formüllerle gözünüzü korkutmak yerine neredeyse bakkal hesabı sadeliğinde ekonomik faaliyetlerin nasıl gerçekleştiğini bizlere aktarır. Makro ekonomi adlı kitabı KPSS sınavına hazırlanan kişiler dahi temel altyapı hazırlamak amacıyla alıp okuyabilirler.

3.Dünya Ekonomisi / Ted WALTHER

Finans öğrenmek için kitap tavsiyeleri dendiğinde listemin ilk sıralarında bulanan ve bulabiliyorsanız bana göre başucu niteliğinde satın alınması gereken, adından da anlaşılabileceği üzere Dünya ekonomisi düzenini basit bir şekilde bizlere anlatan Ted WALTHER; kitabında ulusların zenginliğini ve ekonomik yönden gelişmemiş ülkelerin neden gelişmediğini bizlere tüm açıklığıyla anlatmıştır. Bunları anlatırken ekonomi konusunda uzman olmayan kişilerin anlayabileceği şekilde bir dil kullanarak uluslararası finans ve ticaret konusunda bizlere oldukça önemli bilgiler sunan kitap özellikle karşılaştırmalı üstünlük teorisini oldukça güzel bir şekilde işlenmiştir.

4.Teknik Analiz Mi Dedin Hadi Canım Sende / Ali PERŞEMBE

Zaman zaman hala bilgileri tazelemek için açıp okuduğum en iyi borsa kitapları arasında ilk beşe girebilecek türden olan Ali PERŞEMBE hocamızın kitabı borsada yatırım yapmak isteyen herkesin mutlaka okuması gereken bir kitap. Kitap 4 ciltten oluşmakta ve sizlere teknik analizi baştan düşündüren ve sorgulayan yöntemiyle bugüne kadar keşke okusaymışım dedirtecek bilgiler veriyor. Borsa teknik analiz kitapları dendiğinde kesinlikle okunması gereken kitaplar listemde bulunan bugüne kadar bildiklerinizi en baştan sorgulatır nitelikte.

5.Mumların Gizemi /Ahmet MERGEN

Borsa yatırımcısı iseniz Ahmet MERGEN hocamızın adını duymama ihtimalinizi düşünmüyorum 🙂 Borsada teknik analiz üzerine sayılabilecek ender kitaplardan olan Mumların Gizemi bizlere grafiklerde yer alan mumların dilini öğretiyor. Evet yanlış anlamadınız bu kitap sayesinde borsa yatırımcıları artık grafik üzerinde yer alan mumların ne demek isteğini net bir şekilde anlayabilirler. Kitapta ayrıca sadece mum grafikler üzerine değil, birçok teknik analiz stratejisi, göstergeler ve formasyonlar gibi bilgileri de nasıl kullanabileceğiniz detaylı bir şekilde anlatılmış. En iyi finans kitapları arasında daha üst sıralarda olan kitap listemizin karışık olması sebebiyle 5.sırada yer aldı.

6.Mali Tablolar Analizi / Öztin AKGÜÇ

Hisse senetleri piyasalarında yatırım yapan her yatırımcının bilanço zamanı gelen bilançodan sadece kar/zarar kalemine baktığını biliyorum 🙂 Borsada temel analiz bilmeden teknik olmaz diyenlerden biri olarak, üniversitede okumuş olduğum Mali Tablolar Analizi ile bir şirketin bilançosuna bakarak nasıl kar ettiğini/zarar ettiğini, karın nereden geldiğini, işletme faaliyetlerinin sürdürülebilir olup olmadığını vb. daha birçok bilgiyi ayrıntılı şekilde öğrenebilirsiniz. Kitap biraz kalın olduğundan daha çok akademik çalışmalar için uygun olduğunu söylemeliyim. Borsa temel analiz kitapları dendiğinde bana göre kesinlikle okunması gereken en güzel kaynaklardan birisidir.

7.Borsada Tek Başına / Peter LYNCH

Borsada tek başına özellikle piyasalarda şirketlere yatırım yapılırken dikkat edilmesi gereken temel kuralları bizlere bütün açıklığı ile gösteriyor. Döneminin en çok satanlar listesine adını yazdıran kitap uzun yıllar piyasalarda en iyi yatırım kitapları arasına girmeyi başarmıştır. Özellikle yurtdışı piyasalarda işlem yapanlar için okunması gereken finans kitaplarından olan borsada tek başına temel analiz yöntemi konusunda kendini geliştirmek isteyen yatırımcılar için olmazsa olmazlar arasında diyebilirim.

8.Trend Takipçisi / Michael W. Covel

Yurtdışı piyasalarda işlem borsa yatırımcıları için okunması gereken öğretici bir kitap olan trend takipçisi piyasada başarılı olmuş birçok stratejiyi grafikler ve formüller ile sizlere açıklıyor. Kitapta gördüğüm tek negatif durum fazla tekrarlara yer vermesi olmuş. Örnek vermek gerekirse 500 sayfalık kitap 400 sayfada bitirebilir olması. Bunun dışında içerisinde finans dünyası ile ilgili değişmeyen yıllardır aynı olan şablonu sizlere oldukça akıcı bir şekilde anlatarak borsalarda yatırım yapan kişiler için okunması gereken en iyi finans kitapları arasında yer almakta.

Vadeli işlem ve Opsiyon Piyasası türev araçların ve pay vadeli sözleşmelerin elektronik ortamda alınıp satıldığı, Borsa İstanbul bünyesinde ve Sermaye Piyasası kurumu tarafından denetlenen kaldıraçlı piyasalardır. Tüm dünyada artan finansal ürünler ve risk algısı yatırımcıların istekleri doğrultusunda finansal varlık çeşitlenmesine gitmiş ve sonucunda vadeli işlem opsiyon piyasaları oluşmuştur. Birçok yatırımcının akıllarında viop nedir nasıl işlem yapılır sorusu bulunmaktadır. Vadeli sözleşmeler; belirli bir finansal varlığı bugünkü fiyatını ileriki tarihte anlaşılan fiyattan alma ya da satma imkanı tanıyan kontranlardır. Spot piyasaların aksine işin içinde kaldıraç söz konusu olduğu için oldukça risklidir. Daha önce VİOP da işlem yapmamış kişilerin piyasa ile ilgili bilmesi gereken temel konuları yazımız içerisinde derliyor olacağız.

VİOP Nedir ? Neden VİOP da İşlem Yapılır ?

Kaldıraçlı işlem yapmanın avantajları nelerdir ? VİOP içerisinde endeks, emtia, döviz ve hisse senedi işlemlerini çift yönlü yapabilmeyi ve kaldıraç sayesinde düşük teminatla yüksek miktarda pozisyon açabilmeyi sağlayan riskli piyasalardır. Viop nedir nasıl işlem yapılır ? VİOP un ana mantığı ters pozisyon açarak zarardan korunmamızı sağlamak olsa da birçok spekülatör ve işlem yapan kimseler tarafından tıpkı spot piyasalar gibi kazanç hedefi güdülmektedir. VİOP da işlem yapmak spot piyasada işlem yapmaya göre oldukça risklidir. Spot piyasada 1000 TL lik işlem açarken %10 zarar ettiğinizde 100 TL sermaye erimesi yaşanırken, vadeli piyasalarda 1 e 10 kaldıraç kullanıldığında sermayeniz almış olduğunuz kontrata göre ciddi oranda eriyecektir.

VİOP ta Hangi Hisseler Var ?

Yatırımcıların en çok merak ettiği sorulardan birisi de viopta hangi hisseler var sorusudur. Pay vadeliler olarak viopta 39 tane hisse senedi bulunmaktadır.

VİOP İşlem Örnekleri

VİOP da işlem yapmak bilmeyenler yatırımcılar için oldukça karışık görünebilir fakat aslında durum öyle değildir. Yapmanız gerekenler arama motorlarında güncel rakamları görmek istediğinizde VİOP teminat tutarları 2021 ya da VİOP kaldıraç oranları araması yapıp en güncel rakamları görmek olmalıdır.

Viopda başlangıç teminatı nedir ? Vadeli işlem sözleşmesi alabilmek için belirlenmiş sözleşme fiyatını hesabınızda bulundurmanız gereken minumum tutardır. Özetlemek gerekirse 1 kontrat başına hesabınızda tutmanız gereken TL cinsinden paradır.

Viopda sözleşme büyüklüğü ne demek ? Herkesin merak ettiği bir diğer konuda viopda sözleşme büyüklüğü meselesidir. Sözleşme büyüklüğü kaldıraçlı işlemlerde yarattığınız hacimdir. Özetlemek gerekirse 1 e 10 kaldıraçlı piyasada 1645 TL ile 16.450 TL lik bir işlem açmış gibi bir pozisyon büyüklüğü yaratırsınız.

VİOP Endeks kontratı işlem örneği:

10 adet XU030 (Bist30) kontratı almak istediğinizi düşünelim. 1 adet güncel XU030 kontratı 1645 TL dir.

Buna göre; 10*1645 TL = 16.450 TL başlangıç teminatı yatırmanız gerekmektedir.

Pozisyona giriş: 1475 Puan

Pozisyondan çıkış: 1500 Puan

Pozisyona giriş işlemi: 10 * (147.500 / 1000 ) * 100 = 147.500 TL

Pozisyon çıkış işlemi: 10 * (150.000 / 1000 ) * 100 = 150.000 TL

Kar/zarar işlemi: 150.000 – 147.500 = 2.500 TL

Burada görüldüğü üzere 16.450 TL yatırılan para karşılığında 2.500 TL para kazanılmıştır.

Yüzdesel olarak ise 2.500 / 16.450 * 100 = %15,19 kar sağlanmıştır.

VİOP pay vadeli kontratı işlem örneği:

Arçelik hisse senedinde vadeli işlem açtığınızı düşünelim. Arama motorundan VİOP teminat tutarları olarak arattığımızda güncel ARÇELİK teminat tutarı 450 TL olduğunu görmekteyiz.

1 ARÇELİK kontratı almak istediğimizde 450 TL ödemekteyiz.

Buna göre 10 adet ARÇELİK kontratı almak istediğimizde 450*10 = 4.500 TL ödemek durumunda kalacağız.

Pozisyona giriş: 34,50 TL

Pozisyondan çıkış: 35,00 TL

Pozisyona giriş: 10 * (34,50 * 100) = 34.500 TL

Pozisyon çıkış işlemi: 10 * (35,00 * 100 = 35.000 TL

Kar/zarar işlemi: 35.000 – 34.500 = 500 TL

Burada görüldüğü üzere 4.500 TL yatırılan para karşılığında 500 TL para kazanılmıştır.

Yüzdesel olarak ise 500 / 4.500 * 100 = %11,11 kar sağlanmıştır.

Yukarıda viop nedir, viop kar zarar hesaplama örnekleri ve viop işlem nasıl yapılır konularına yer verdik. İşlem örneklerinde gördüğünüz gibi kaldıraç oranı yatırımcıya spot piyasada yapacağı işlem gücünün x6 , x10 gibi katlara çıkartıyor. Burada hep pozitif yönlü işlem kapatmalara yer verdik. Bunun negatif yönlü olabileceğini de unutmayın.

VİOP da işlem yapanların bilmesi gereken en önemli konulardan birisi de teminat tamamlama çağrısı (margin call) dir. Gün sonu kar/zarar hesapları yatırımcıların hesaplarına aktarılacağından T+1 süre sonra eksi bakiyeye düşmüş olan kişilerden uzlaşma fiyatına göre teminatı tamamlama istenir ve saat 15:00 e kadar teminat tamamlanması gerekmektedir.

VİOP İşlem Saatleri

Pay Vadeli İşlem ve Opsiyon Sözleşmeleri : 09:30-18:10

Endeks Vadeli İşlem ve Opsiyon Sözleşmeleri: 09:30-18:15

Diğer Sözleşmeler(Döviz pariteleri, emtialar vb.) : 09:30-18:15

Faiz kelime anlamı olarak paranın kullanım karşılığında ödenen bedeldir. Biraz daha açacak olursak kiralanan paranın kiralanma bedeline faiz adı verilmektedir. Günümüz konvansiyonel(geleneksel) ekonomi ülkelerinde finansal piyasalarda faiz oldukça önemli yer edinmektedir. Ülkelerin belirlemiş olduğu politika faizi ile makro ekonomik veriler (büyüme, işsizlik, yatırımlar, tasarruf oranları) dengelenmektedir. Faiz artırımı ya da azaltılması günümüzde ekonomiler için oldukça önemli olmasının yanında, gelişmekte olan ekonomiler için kilit nokta halini almıştır. Merkez bankaları belirlemiş oldukları politika faizi ile ülke ekonomik görünümü hakkında oldukça belirleyici bir görev üstlenmektedir. Son zamanlarda ülkemizde de oldukça önemli olan sorulardan olan faiz artırımı nedir, faiz artırımı neyi etkiler ve merkez bankası faiz artırımı ne demektir konularına bu yazımızda yer vereceğiz.

Merkez bankalarının ülkelerin ekonomi yönetimleri için oldukça önemli görev üstlendiğini yukarıda belirtmiştik. Merkez bankaları ülkedeki siyasi iktidarın ekonomik politikaları ile uyumlu olup para politikalarına yön verirler. Ülkemizde son zamanlarda oldukça tartışılan konulardan birisi olan merkez bankası bağımsızlığı konusu da buradan gelmektedir. İktidar sahipleri belirlemiş olduğu ekonomik program ile tüm kurumların ortak hareket etmesini istemektedir. Buna karşılık siyasi iktidar tarafından atanan merkez bankası başkanları zaman zaman para politikası kararlarında görüş ayrılığı yaşadığından siyasi krizlere neden olabilmektedirler.

Merkez bankalarınca belirlenen faiz artırımı nedir ? Merkez bankaları faiz artırımı yaparak piyasadaki para miktarını belirleyerek ülkenin ekonomik görünümüne yön verirler. Faiz artırımını en iyi anlamanın yolu olarak kendinizi merkez bankasının yerine koyarak düşünebilirsiniz. Kendinizi merkez bankası yerine koyun. Etrafınızda paraya ihtiyacı olan şirketler, bankalar ve hane halkı (bireyler) bulunmakta. Siz ise elinizdeki faiz oranı gücünü kullanarak piyasadaki para miktarını, borçlanma oranlarını, döviz kurlarını, yatırımları ve etrafınızdaki insanların zenginleşmesini(büyüme) etkileyebiliyorsunuz.

Elinizde büyük bir güç var fakat bu gücü yanlış kullanırsanız ülkenin ekonomik görünümünü bozabilir, etrafınızdaki insanların fakirleşmesini ya da zenginleşmesini sağlayabilirsiniz. Siz olsanız faiz artırımı yapar mıydınız ? Ya da neye göre faiz artırımı yapardınız ? Şimdi gelin beraber faiz artırımının neden olabileceği olumsuz etkileri nelerdir inceyelim.

Merkez Bankası Neden Faiz Artırımı Yapar ?

Faiz oranları ülkedeki yatırımları ve üretimi belirleyen en önemli faktör olduğunu yukarıda belirtmiştik. Merkez Bankası(Siz) faiz oranlarını artırarak ülkedeki yatırımları, üretimi, tasarrufları ve döviz kurlarını etkileyebileceğini yukarıda söylemiştik. Faiz paraya ihtiyacı olan kişinin başka bir kişiden borç alması durumunda parayı kullanma bedeli olarak karşı tarafa ödediği bedel olduğunu biliyoruz. Peki paraya ihtiyacı olan ülkelerde merkez bankaları neden faiz artırır ? Cevap çok basit paraya ihtiyaç olduğu için 🙂 Faiz artırımı yapmanın herkes olumsuz bir durum olduğunu biliyorsa merkez bankaları neden faiz arttırıp ülkenin ekonomik görünümünü bozmaya çalışsın ?

Faiz artırımının olumsuz etkileri nelerdir ? Bütçe açığı bulunan ülkelerde finansman ihtiyacı bulunduğundan, ilgili yatırımların yapılabilmesi ve üretimin devam edebilmesi için ülke yönetimleri paraya ihtiyaç duyarlar. Bütün ülkelerin borcu bulunmaktadır. Hatta dünyada en büyük borcu olan ülkenin süper güç olan A.B.D nin olduğunu söylesem şaşırabilirsiniz. Her ülkenin gelişmişlik seviyesi, kalkınma düzeyleri ve ekonomik yeterlilikleri farklı olduğundan belirlemiş oldukları faiz oranları da farklıdır. Basit bir örnekle düşünecek olursak Almanya politika faizi ile Türkiye politika faizi aynı değildir. Nedeni ise iki ülkenin içerisinde bulunduğu ekonomik gelişmişlik seviyesi ve siyasi-politik risklerdir. Temelde ise iki ülkenin paraya ihtiyaç duyma seviyesinin farklı oluşudur.

Ülkedeki faiz oranları artarsa ne olur ? Faiz oranları yatırımların azalmasına, döviz kurlarının düşmesine, kredi ve mevduat faizlerinin yükselmesine, dolaylı yönden işsizliğin artmasına ve üretimin azalmasına neden olmaktadır. Faizlerin %1000 lere ulaştığı 2001 bankacılık krizinde söylenen “paradan para kazanma” cümlesini birçok kişi hatırlayacaktır. İşte faiz oranlarının artması yeni iş kurma fikrinde olan yatırımcıları azaltacağından birçok yatırımcıyı risksiz yatırım aracı olan mevduat faizine yöneltmektedir.

Faiz artırımının zararları nelerdir ? Faiz oranlarının artmasının en büyük etkilerinden birisi de döviz kurlarının düşmesidir. Ülkemizde de son zamanlarda faiz oranlarının artırılması ile döviz kurlarının ve bunun sonucunda enflasyonun dengelenmesi politikası güdülmektedir. Ülkedeki faiz oranları arttırıldığında ülkeye sıcak para girişi(döviz) sağlanır ve yabancı yatırımcı sayısı artar. Bol olan şeyin fiyatı düşük olur mantığından hareketle döviz kurları düşmeye başlar.

Faiz yükselirse ne olur sorusuna verilebilecek cevaplardan birisi de faiz oranlarının artmasının en önemli diğer bir sonucu enflasyonist baskıyı azalmasıdır. Ülkemiz içinde bulunduğu şartlar gereği ithalata bağımlı olmakla beraber ithal girdilerin çoğu yabancı para cinsiyle yapılmaktadır. Ülkedeki döviz kurunun yüksek olması ve yabancı para ile ülkemize giriş yapan mallar ve ürünler döviz kuru arttıkça ithal girdilerin maliyeti artacağından malların ve hizmetlerin fiyat artışları ülke içindeki enflasyonu arttıracaktır.

Stagflasyon 1970 yılında İngilizcede stagnant (durgun) ile inflation (enflasyon) kelimelerinin birleşmesinden türetilmiştir.

Enflasyon:  Fiyatlar genel düzeyinin sürekli ve hissedilir artışı.

  Stagflasyon alışılmışın yanı sıra hem enflasyonun hemde işsizliğin aynı anda yükselmesi ile oluşur. Ekonomi de normal şartlarda enflasyon ve işsizlik oranında ters orantı olduğu kabul edilir. Enflasyon oluşunca toplam arz talebi karşılayamaz ve fiyatlarda anormal bir yükseliş yaşanır.

Stagflasyon yaşanan ekonomik hayatta hem durgunluk hem de enflasyon yaşandığı dönemlerde bu iki olgunun birbirini tetiklediğini ve büyüttüğünü anlatmakta kullanılır.

Ekonomik krizlerde ülkeleri çaresiz bırakan Stagflasyon durumunda zor bir politika izlenmesi  gerekir. Eğer ekonomi enflasyon içinde büyümeye devam etseydi bir miktar büyümeden fedakarlık ederek enflasyon düşürebilirdi.Stagflasyon durumunda  bir yandan enflasyonla mücadele etmek bir yandan da ekonomiyi canlandırmak ülke ekonomistlerini bir hayli çıkmaza sokacaktır. Çünkü bu iki politika genelde birbiriyle çelişen politikalardır.

STAGFLASYON’UN SEBEPLERİ

Yanlış para ve maliye politikaları sebebiyle tüketim ve fiyatlarda artış yaşanır.Dolaşıma fazladan para sokulur buda ülke veya ülkelerin finansal kriz ve döviz kurlarında istikrarsızlıklar yaratmaya sebep olur. Enerji kaynaklarının fiyatları hızlıca yukarı taşınır.Tüketim ve fiyatlar artar.

STAGFLASYON’UN SONUÇLARI

Enflasyonun artmasıyla ülke yatırımları yavaşlar ve işsizlik oranları hızlıca yukarı taşınır.Maliyetler ile başa çıkamayan üreticiler  ürün fiyatlarında anormal artış yapmak zorunda kalır.Buna temel geçim malzemeleri de dahildir.Bu sebeple hükümetlerin tüketimi azaltıcı önlemler alması kaçınılmaz olur.

Finans piyasalarında scalping işlemi volatil menkul kıymet ya da diğer varlıklarda oynaklıktan yararlanarak küçük marjlar hedeflemesi ile para kazanmaktır. Sermaye ve kripto piyasalarda piyasalarında scalping nedir nasıl yapılır diye merak eden okurlar için aşağıda scalp traderlar ve yöntemleri hakkında birçok değerlendirmelerde bulunacağım.

Piyasalarda başarının tek sırrı olmadığı gibi yatırım tercihlerinde farklı yöntemleri kullanan birçok katılımcı olduğunu bilmek gerekir. Bazı yatırımcılar dakikalık grafiklerde işlem yaparken bazı katılımcılar ise günlük ve haftalık grafik verileriyle işlem açmaktadır. Yazımızın bu kısmında dakikalık fiyat oynaklıklarından kar elde etmeye çalışan ve heyecanı seven bir trader grubundan bahsedeceğiz. Dikkat ettiyseniz tanım yaparken yatırımcı değil trader ismini kullanıyorum. Bunun nedeni varlığa dayalı menkul kıymetlerde yatırımın ana amacı elinizdeki sermayeyi bir şirketin hisse senedi ya da kripto parasına yatırarak belirli bir müddet bekleyip, beklentileriniz dahilinde oluşabilecek haber akışları, şirket bilançoları ve iyi haberlerle yatırımınızın değerlenmesini beklersiniz. Scalp traderlar için ise bu durum tam tersi bir özellik taşımaktadır. Anlık fiyat hareketlerinden yararlanmak isteyen arbitrajcı niteliğindeki traderlar 1 dakikalık ya da daha küçük verilerle alım-satım yaparlar.

Scalping işlemleri ciddi bir psikolojik disiplin ve teknik analiz bilgisi gerektirir. Scalping işlemi tercih eden katılımcıların çoğu yurtdışı piyasalar dediğimiz FX piyasalarında kaldıraçlı ya da spot işlem açmaktadır. Scalping işlemini bir örnekle açıklayacak olursak USDTRY paritesindeki 13,5025 kurundan long açan bir scalp trader düşünün. Traderın buradaki amacı kurun 13,70 olmasını beklemek değil bunun aksine ufak fiyat hareketlerini gözetlemek yani 13,5030 ya da 13,5035 gibi birkaç pips kar hedefi gözetirler.

Kripto Paralarda Scalping Nasıl Yapılır ?

Yukarıda FX para piyasalarında scalping işlemi ile ilgili ufak bir örnekte bulunduk. Peki kripto paralarda scalping nedir nasıl yapılır ? Kripto piyasalar tıpkı menkul kıymetler gibi volatilitesi ve riski yüksek varlıklardır. Scalp traderların en çok işlem yaptığı platformlardan biri olan kripto paralarda scalping yapabilmek için yukarıda bahsettiğimiz gibi psikolojik disiplin ve ileri düzey teknik analiz bilgisi gereklidir. Bizler burada ileri düzey teknik analiz kısmı ile ilgili bazı yöntemlerden bahsedeceğiz.

Kripto piyasalarda scalping işlemi yapılırken vade ne kadar kısalırsa riskin ve oynaklığın o kadar yüksek olacağını unutmamak gerekir. Örnek vermek gerekirse günlük grafikteki oynaklık ile 5 dakikalık grafikler arasındaki oynaklık aynı olmayacaktır. Piyasada güvenli adımlarla ilerlemek isteyen yatırımcıların çoğu 4 saatlik, günlük hatta haftalık grafikleri tercih etmektedir fakat burada riski ve heyecanı seven bir trader grubunu incelediğimiz için 1 dakikalık grafikler ile ilgileneceğiz.

Scalping Yöntemleri

• Ana trendi belirlemek

Her ne kadar scalp traderlar 1 dakikalık işlemler ile uğraşsalar da saatlik ya da günlük ana trendlere bakarlar. Ana trendin tersine pozisyon açmak piyasa ile inatlaşmak olacağından önce büyük resmi görüp daha sonra piyasa yönünde tırtıklama (scalping) işlemi yaparlar. Bu durumda saatlik ve günlük periyotlarda destek/direnç noktalarının belirlenmesi sizin için bir kurtarıcı niteliği taşıyacaktır.

• Teknik analiz göstergeleri kullanmak

Birçok scalp trader pozisyon açmadan önce ileri düzey indikatör(gösterge) bilgisine sahip olması gerekir. Her traderın işlem açma şekli farklı olabileceğinden kullanmış olduğu göstergelerde birbirinden farklı olabilmektedir. Yöntemlerde farklılık olsa da birçok traderın sıklıkla kullanmış olduğu teknik analiz göstergelerinden birkaçı aşağıdaki gibidir:

1.Hareketli ortalamalar (SMA & EMA)

2.Bollinger bantları (Aşırı alım-satım)

3.RSI (Aşırı alım-satım)

4.MACD

Yukarıda belirtilen tüm indikatörler para kazandırmaktadır, önemli olan siz nasıl kullanıyorsunuz ? Yıllardan beri kullanılan RSI ve hareketli ortalamalar ile para kazanabilen yatırımcıları gördüğüm gibi sürekli zarar eden kişiler de tanıdım. Teknik analiz bilginizi biraz daha geliştirmek istiyorsanız yukarıda göstermiş olduğum indikatörleri alışılmışın dışında kendi yönteminize uyarlamak olacaktır. Örneğin: RSI göstergesi 14 olarak standart periyotta kullanılmaktadır. Sizler BTCUSDT sembolünde daha önceden test etmiş olduğunuz farklı bir RSI periyodu ile işlem açmayı deneyebilir ya da herkesin standart olarak kullandığı 30 ve 70 bantlarını daraltıp genişletebilirsiniz. Şunu unutmayın indikatörler herşey değildir size sadece fiyatın analizini yaparlar.

• Mum grafik formasyonları oluşturun ve izleyin

Piyasalarda kısa ya da uzun vadeli yatırımcılar için oldukça önemli bir yere sahip olan grafik formasyonlarını daima kullanmaya özen gösterin. Formasyonlar sizlere piyasa yapıcının ilgili menkul değer ya da kripto para için gelecekte oluşabilecek destek/direnç noktaları hakkında öngörü sahibi olabilmenizi sağlar. Örnek verecek olursak scalp trader için 5-15 dakikalık mum grafik formasyonu içerisinde alım-satım yapabilmek trade yeteneğinizi geliştireceği gibi daha doğru kararlar almanıza yardımcı olacaktır.

• Gürültüyü takip edin

Finansal piyasalarda gürültü deyimi alıcı ve satıcıları belirtmek için kullanılmaktadır. Kripto para piyasalarında gürültü emir defterinde yer alan işlem hacimleri ve alıcı satıcı sayılarını ifade etmektedir. Piyasadaki ana akımı görüp ona göre işlem açmak teknik analizin en basit tabiri olan trend is your friend düşüncesiyle de örtüşmektedir. Emir defterinde yer alan yüklü alış miktarı ve katılımcı sayısı sizlere fiyatın artış yönlü olabileceği gibi satış kısmındaki yüklü blok satışların gerçekleşmesi durumu ise trendin düşüş yönlü olabileceğini göstermektedir.

Son olarak toparlayacak olursak bu yazımızda scalping nedir, kripto paralarda scalping işlemleri nasıl yapılır ve scalping stratejileri hakkında farklı fikirlere yer verdik. Scalp trader olmanın avantajları ve dezavantajları olabileceğini yukarıda belirttim. Risk profilinize göre trade yönteminizi seçip finansal piyasalarda yatırım yapmadan önce scalping işinin ne kadar zor ve tehlikeli olabileceğini söylemeden geçmek istemiyorum. İleri düzey teknik analiz bilgisine erişmeden ve psikolojinizi yönetmeden scalping diyebileceğimiz tırtıklama işlemlerinin ilk zamanlar için sermayenizi eritebileceğini unutmayın.